YARGI KİTABI
Yargı (kadılık), yüce bir ilahi görevdir ve peygamberlerin ve İmamların (Allah'ın salatı hepsinin üzerine olsun) mirasıdır. İmam Sadık'tan (Aleyhi's-Selam) şöyle rivayet edilmiştir: "Hüküm vermekten sakının. Çünkü hüküm vermek, ancak yargılamayı bilen, Müslümanlar arasında adil olan bir imama, bir nebiye veya bir nebinin vasisine aittir."
Müminlerin Emiri (Aleyhi's-Selam), Şureyh'i kadılık makamına atadığında ona şöyle dedi: "Ey Şureyh! Öyle bir makama oturdun ki, orada ancak bir nebi, bir nebinin vasisi veya bir şaki (bedbaht) oturur. Adil bir yargı ile haklar korunur, zulüm ortadan kaldırılır, güven ve emniyet yayılır, halk huzur bulur ve yönetim istikrar kazanır."
Ümmetin işlerini yürütme velayetini üstlenmiş ve gerekli şartları haiz olan müçtehitten meşruiyetini almamış, ehliyetsiz kimselerin yargı makamına geçmesine karşı şiddetli bir uyarı gelmiştir. Hişam b. Salim'in Ebu Abdullah İmam Cafer Sadık'tan (Aleyhi's-Selam) rivayet ettiği sahih bir hadiste şöyle denilmiştir: "Müminlerin Emiri (Aleyhi's-Selam), Şureyh'i kadılık görevine atadığında, hükmü (Yargılanan kişinin) kendisine arz etmeden infaz etmemesini şart koştu."
Salim b. Mükrem el-Cemmâl'den rivayet edildiğine göre, Ebu Abdullah Cafer b. Muhammed es-Sâdık (Aleyhi's-Selam) şöyle buyurmuştur: "Sakın birbirinizi zalim yöneticilere şikâyet edip onların huzurunda davalaşmayın! Bunun yerine, aranızdan bizim hükümlerimizi bilen birini bulun ve onu aranızda kadı (hâkim) tayin edin. Zira ben onu kadı tayin ettim. Artık davalarınızı onun huzuruna götürün."
İmam Cafer es-Sadık'tan (Aleyhi's-Selam) şöyle rivayet edilmiştir: "Hüküm iki türlüdür: Allah'ın (Azze ve celle) hükmü ve cahiliye hükmü. Kim Allah'ın hükmünde hata ederse cahiliye hükmüyle hükmetmiş olur."
Bu vesileyle ister seküler mahkemelerdeki hâkimler olsun ister kabile anlaşmazlıklarında hüküm veren ve "farîda" olarak adlandırılan kişiler olsun, isterse çarşıdaki tüccar ihtilaflarında hakemlik yapan "ehl-i maslahat" olsun, insanlar arasında hüküm verme görevini üstlenen herkesi uyarıyoruz. Evet, Emiru'l-Müminin'in (Aleyhi's-Selam) Kadı Şureyh'e koştuğu şartta da belirtildiği gibi, nihai kararı vermeden önce hükümlerini meşru dinî mercilere sunarak doğruluğunu sağlayabilirler.